WASZYNGTON, 5 lutego 2026, 08:25 EST
- Amerykańscy senatorowie z Partii Demokratycznej wezwali Pentagon do wszczęcia śledztwa wobec SpaceX w związku z zarzutami o ukrywanie inwestycji powiązanych z Chinami
- Ustawodawcy wskazali na obawy dotyczące bezpieczeństwa narodowego związane z wojskowymi operacjami startowymi SpaceX oraz wykorzystaniem Starlink
- W liście zwrócono się do Departamentu Obrony o ocenę, czy konieczne są regulacje dotyczące własności zagranicznej oraz przegląd CFIUS
Amerykańscy senatorowie z Partii Demokratycznej naciskali w czwartek na Pentagon, by natychmiast wszczął śledztwo wobec SpaceX w związku z zarzutami, że chińscy inwestorzy po cichu nabyli udziały w prywatnej firmie rakietowej. Senatorowie Elizabeth Warren i Andy Kim ostrzegli sekretarza obrony Pete’a Hegsetha, że takie inwestycje mogą stanowić „zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego, potencjalnie narażając kluczową infrastrukturę wojskową, wywiadowczą i cywilną”. (Reuters)
Wniosek dotyczy firmy głęboko osadzonej w infrastrukturze obronnej USA. SpaceX realizuje starty satelitów wojskowych i wywiadowczych oraz obsługuje swoją sieć Starlink, na której polega Pentagon i która jest wykorzystywana do wsparcia obrony Ukrainy, zauważyli ustawodawcy. (The Straits Times)
W liście senatorowie podkreślili doniesienia medialne i zeznania sądowe wskazujące, że inwestorzy powiązani z Chinami przekazywali pieniądze przez podmioty na Kajmanach i Brytyjskich Wyspach Dziewiczych, by ukryć zakup akcji SpaceX. Wezwali Departament Obrony do ujawnienia wszelkiej chińskiej własności, oceny, czy SpaceX wymaga ochrony na mocy regulacji dotyczących własności zagranicznej, oraz decyzji, czy inwestycje wymagają przeglądu przez Komitet ds. Inwestycji Zagranicznych w Stanach Zjednoczonych (CFIUS). Odpowiedzi oczekiwano do 20 lutego. (The Economic Times)
Własność zagraniczna, kontrola lub wpływ—w skrócie FOCI—jest środkiem bezpieczeństwa narodowego stosowanym w amerykańskiej bazie przemysłu obronnego. Według Defense Counterintelligence and Security Agency, firma podlega FOCI, jeśli podmiot zagraniczny może bezpośrednio lub pośrednio wpływać na jej zarządzanie, co może narazić informacje niejawne lub wpłynąć na realizację kontraktów niejawnych. (DCSA)
CFIUS to międzyagencyjny komitet w USA, który bada określone inwestycje zagraniczne i wybrane transakcje nieruchomościowe z udziałem cudzoziemców, oceniając ich potencjalny wpływ na bezpieczeństwo narodowe, informuje Departament Skarbu USA. (U.S. Department of the Treasury)
Strona internetowa xAI informuje, że SpaceX ogłosił przejęcie xAI 2 lutego. Senatorowie zwrócili uwagę na ten ruch, domagając się jasności, kto faktycznie kontroluje części SpaceX. (xAI)
Kwestia ukrytej własności narasta w raportach publicznych od miesięcy. Już w październiku ProPublica ujawniła, że kluczowy inwestor SpaceX, Iqbaljit Kahlon, zeznał podczas przesłuchania, że niektórzy chińscy inwestorzy byli „bezpośrednio na liście udziałowców”. Profesor Sarah Bauerle Danzman z Uniwersytetu Indiany również ostrzegała, że dostęp do niepublicznych informacji „stworzyłby ogromne ryzyko” dla bezpieczeństwa narodowego. (ProPublica)
Rywale SpaceX w walce o kontrakty Pentagonu na starty będą uważnie śledzić każdy przegląd. Według opracowania Congressional Research Service, USA obecnie uznają tylko dwóch certyfikowanych dostawców startów dla misji National Security Space Launch: SpaceX oraz United Launch Alliance, wspólne przedsięwzięcie Boeinga i Lockheed Martin. Tymczasem wspierana przez Jeffa Bezosa firma Blue Origin wciąż stara się o certyfikację swojej rakiety New Glenn.
Weryfikacja tych twierdzeń nie będzie prosta. SpaceX nie jest spółką publiczną, a jej własność często przechodzi przez fundusze i podmioty offshore, które maskują prawdziwych udziałowców. Przegląd Pentagonu może zakończyć się brakiem działań lub nałożeniem surowszych środków zaradczych, które opóźnią umowy, skomplikują wrażliwe programy lub zmuszą firmę do zmiany sposobu zarządzania kapitałem powiązanym z zagranicą.
List senatorów, z terminem odpowiedzi wyznaczonym na 20 lutego, rzuca rzadkie światło na tajemnicę sektora obronnego: kto tak naprawdę posiada udziały, gdy kontrakty obejmują rakiety, satelity i bezpieczne sieci.
